آخرین اخبار

لایحه مسکوت تابعیت/ برزخ بی‌هویتی فرزندان مادر ایرانی ادامه دارد

در حالی که ده‌ها هزار نفر از «فرزندان مادر ایرانی» در بی‌هویتی و بلاتکلیفی روزگار تلخی را می‌گذرانند، مجلس شورای اسلامی هنوز لایحه تعیین تکلیف تابعیت این افراد را به صحن علنی نبرده و زمان مشخصی را هم برای این موضوع تعیین نکرده است.

12 روز قبل
بیان
A- A A+

در حالی که ده‌ها هزار نفر از «فرزندان مادر ایرانی» در بی‌هویتی و بلاتکلیفی روزگار تلخی را می‌گذرانند، مجلس شورای اسلامی هنوز لایحه تعیین تکلیف تابعیت این افراد را به صحن علنی نبرده و زمان مشخصی را هم برای این موضوع تعیین نکرده است.

به گزارش «شبکه بیان» برخی نمایندگان از ابتدای فعالیتشان در مجلس دهم پیگیر طرحی بودند تا با آن بتوانند ده‌ها هزار فرزندی را که مادر ایرانی و پدر خارجی دارند، صاحب شناسنامه و کارت ملی کنند؛ اما مرداد 1396 سخنگوی کمیسیون قضایی و حقوقی مجلس از «توقف» این طرح خبر داد و گفت «با توجه به اینکه لایحه تابعیت فرزندان حاصل از ازدواج زنان ایرانی با مردان خارجی در دستور کار دولت قرار گرفته و به‌زودی به مجلس ارائه خواهد شد، طرح مذکور متوقف شده تا لایحه دولت جایگزین آن شود.»

لایحه‌ای که حسن نوروزی از آن خبر داده بود، سرانجام در سی‌ام آبان 1397 با امضای رئیس‌جمهوری ایران به مجلس فرستاده شد تا فرزندان مادر ایرانی بار دیگر به اخذ تابعیت سرزمین مادری‌شان امیدوار شوند.

حدود 32 روز گذشت تا مجلس این لایحه را اعلام وصول کند. دوم دی همان سال خبرگزاری ایسنا گزارش داد که لایحه اصلاح قانون تعیین تکلیف تابعیت فرزندان حاصل از ازدواج زنان ایرانی با مردان خارجی «اعلام وصول» شده است.

در آخرین روز دی‌ماه پارسال بار دیگر حسن نوروزی، رئیس کمیسیون حقوقی و قضایی مجلس به صحنه آمد و گفت این کمیسیون «جزئیات و کلیات لایحه اصلاح قانون تعیین تکلیف تابعیت فرزندان حاصل از ازدواج زنان ایرانی با مردان خارجی در نشستی با حضور کارشناسانی از دولت، نیروی انتظامی، مرکز پژوهش‌ها، وزارت دادگستری و قوه قضائیه بررسی و تصویب» کرده است.

این روند زمان‌بر در حالی طی شده است که پیش‌ازاین نیز طرح‌هایی برای تابعیت فرزندان مادر ایران در مجلس مطرح و تصویب شده بود. نخستین طرح مربوط به سال 1385 در مجلس هفتم بود که بندهایی از ماده 976 قانون مدنی برای تسهیل روند دریافت تابعیت برای فرزندان مادر ایرانی اصلاح شد که البته نتوانست مشکلات را حل کند. دومین طرحِ مربوط به تابعیت دورگه‌ها نیز در مجلس هشتم ارائه و تصویب شد که البته شورای نگهبان بر اساس اصل 75 قانون اساسی به این مصوبه (به دلیل بار مالی برای دولت) ایراد گرفت و آن را رد کرد.

اما به گفته نمایندگان مجلس لایحه کنونی بسیار متفاوت است؛ چراکه این لایحه برخلاف طرح نمایندگان از سوی دولت ارائه و منابع مالی مورد نیاز آن تأمین شده و احتمال اینکه از سوی شورای نگهبان رد شود بسیار اندک است.

در لایحه اصلاح قانون تعیین تکلیف تابعیت فرزندان حاصل از ازدواج زنان ایرانی با مردان خارجی تصریح شده است که فرزندان زیر 18 سال هم می‌توانند با تقاضای مادرشان به تابعیت ایرانی درآیند؛ حال اینکه در طرح‌های قبلی صرفاً افراد 18 سالِ تمام و نهایتاً 19 ساله‌ها می‌توانستند تقاضای تابعیت کنند. علاوه بر این، بر اساس لایحه کنونی نیازی نیست افراد تابعیت کشور پدری خود را ترک کنند.

با تمام نکات مثبتی که این لایحه دارد، در مجلس اصلاح‌طلبان مسکوت مانده و معلوم نیست چه زمانی به صحن علنی این نهاد قانون‌گذار می‌رود. این در حالی است که ده‌ها هزار نفر به دلیل خلأ قانونی، بی‌هویت و بلاتکلیف روزگار سخت و تلخی را می‌گذرانند و از همه حقوق شهروندی و انسانی خود محروم هستند.

فرزندان مادر ایرانی تا قبل از سال 1367 می‌توانستند بر اساس ماده 16 قانون ثبت‌احوال به تابعیت کشور مادری خود درآیند؛ اما بر اساس مصوبه تبعیض‌آمیز شورای عالی امنیت ملی، این ماده ‌قانونی حذف شد تا مشکلات تابعیتی و اجتماعی این افراد روی‌هم تلنبار شود و تبعات آن گریبان جامعه را بگیرد.

مقاله

شبکه های اجتماعی

بایگانی


Top